Từ một cuộc gọi bất ngờ…
Kịch bản thường bắt đầu bằng một cuộc điện thoại từ số lạ. Đối tượng tự xưng là cán bộ Công an thông báo người dân đang liên quan đến một vụ án, vụ việc có dấu hiệu vi phạm pháp luật.
Để tăng mức độ tin tưởng, các đối tượng có thể cung cấp một số thông tin cá nhân của nạn nhân như họ tên, ngày tháng năm sinh, số căn cước công dân hoặc địa chỉ. Thậm chí, chúng còn sử dụng hình ảnh, giấy tờ giả hoặc công nghệ chỉnh sửa hình ảnh, video để tạo dựng “lệnh bắt”, “quyết định khởi tố”, “giấy triệu tập” giả.
Sau khi tạo được sự tin tưởng, đối tượng chuyển sang bước gây sức ép.
Nạn nhân có thể được thông báo rằng tài khoản ngân hàng đang liên quan đến hoạt động rửa tiền, ma túy hoặc một vụ án đang được điều tra; đồng thời yêu cầu phải “hợp tác điều tra”, giữ bí mật, không được kể cho người thân.
Đáng chú ý, các đối tượng thường tạo ra cảm giác “nếu không làm ngay sẽ bị bắt” hoặc “nếu tiết lộ thông tin sẽ ảnh hưởng đến quá trình điều tra”.
Khi nạn nhân rơi vào trạng thái hoang mang, đối tượng tiếp tục đưa ra yêu cầu như cung cấp số tài khoản, mật khẩu, mã OTP, thông tin cá nhân; truy cập đường link lạ, cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc hoặc chuyển tiền vào tài khoản do chúng cung cấp với lý do “xác minh tài sản”, “phục vụ điều tra”
Đặc biệt với những bạn trẻ như học sinh, sinh viên bọn chúng sẽ yêu cầu thực hiện các cuộc gọi “Video Call”, bên đầu dây bên kia sẽ có các đối tượng trong trang phục “Công an” để làm cho nạn nhân thêm tin tưởng và lo sợ, sau đó sẽ hướng dẫn nạn nhân thực hiện các thao tác vay nhanh trên các ứng dụng cho vay, khi thực hiện xong thao tác vay sẽ chuyển tiền cho bọn chúng để “chứng minh mình vô tội”
Nguy hiểm hơn các đối tượng còn “thao túng tâm lý” nạn nhân buộc nạn nhân phải “tự nhốt mình” vào những nơi vắng để thực hiện những yêu cầu như: “thông báo cho Bố, Mẹ về việc đi du học” để xin tiền nạp cho các đối tượng lừa đảo; Thông báo với Bố, Mẹ về việc đang bị “bắt cóc” để Bố, Mẹ chuyển tiền chuộc.
Vì sao thủ đoạn này vẫn có hiệu quả?
Điểm nguy hiểm của thủ đoạn giả danh Công an không chỉ nằm ở việc làm giả giấy tờ hay sử dụng công nghệ, mà còn nằm ở kỹ thuật thao túng tâm lý.
Đối tượng thường kết hợp nhiều yếu tố: danh tính của cơ quan Công an, thông tin cá nhân thật của nạn nhân, những thuật ngữ pháp lý, giọng điệu nghiêm trọng và đặc biệt là sự đe dọa, thúc ép về thời gian.
Khi hoảng sợ, con người dễ đưa ra quyết định vội vàng. Đây chính là thời điểm đối tượng tìm cách kiểm soát nạn nhân và dẫn dắt họ thực hiện từng bước theo kịch bản đã chuẩn bị.
Người dân cần ghi nhớ điều gì?
Thứ nhất, Công an không giải quyết vụ án qua điện thoại. Khi cần làm việc, cơ quan Công an sẽ thực hiện theo quy định, thông qua việc mời hoặc triệu tập công dân đến làm việc tại trụ sở hoặc địa điểm phù hợp; không yêu cầu người dân chuyển tiền qua điện thoại để “chứng minh vô tội” hay “phục vụ điều tra”.
Thứ hai, không cung cấp thông tin bảo mật. Người dân tuyệt đối không cung cấp mật khẩu, mã OTP, mã PIN, thông tin đăng nhập ngân hàng hoặc thông tin bảo mật khác cho người gọi điện tự xưng là cán bộ Công an.
Thứ ba, không cài đặt ứng dụng theo hướng dẫn của người lạ. Việc cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc có thể tạo điều kiện để đối tượng kiểm soát thiết bị, đánh cắp thông tin hoặc chiếm quyền truy cập tài khoản ngân hàng.
Thứ tư, không chuyển tiền khi chưa xác minh. Bất kỳ yêu cầu chuyển tiền nào với lý do “phục vụ điều tra”, “xác minh tài sản”, “đóng phí để được tại ngoại” hoặc tương tự đều cần được kiểm chứng trực tiếp với cơ quan chức năng.
Thứ năm, hãy bình tĩnh và xác minh. Khi nhận được cuộc gọi đáng ngờ, người dân nên kết thúc cuộc gọi, trao đổi với người thân và liên hệ trực tiếp cơ quan Công an nơi gần nhất để được hướng dẫn.