Thời gian qua, thủ đoạn giả danh nhân viên giao hàng (shipper) được các đối tượng sử dụng với nhiều kịch bản khác nhau. Đánh vào tâm lý thường xuyên mua sắm trực tuyến của người dân, các đối tượng tạo ra những tình huống quen thuộc để nạn nhân khó nhận biết bất thường, như “Anh/chị có đơn hàng, chuyển khoản giúp em…”
Kịch bản phổ biến bắt đầu bằng một cuộc gọi từ số điện thoại lạ.
Đối tượng tự xưng là nhân viên giao hàng, thông báo người dân có một đơn hàng và yêu cầu thanh toán bằng hình thức chuyển khoản. Chúng có thể biết một số thông tin như họ tên, địa chỉ hoặc tên sản phẩm để tạo lòng tin.
Sau khi nạn nhân chuyển tiền, đối tượng có thể thông báo rằng “shipper nhập sai số tài khoản”, “chưa nhận được tiền” hoặc “hệ thống chưa ghi nhận giao dịch”, từ đó tiếp tục yêu cầu nạn nhân chuyển lại.
Một biến tướng khác là đối tượng thông báo người dân đã đăng ký nhầm một gói dịch vụ dành cho khách hàng thân thiết/hội viên, chẳng hạn mỗi tháng sẽ bị trừ một khoản tiền tự động.
Đối tượng tiếp tục tự xưng là nhân viên ngân hàng, nhân viên chăm sóc khách hàng hoặc bộ phận hỗ trợ của đơn vị giao hàng, hướng dẫn nạn nhân truy cập vào đường link, cài đặt ứng dụng hoặc cung cấp thông tin để “hủy dịch vụ”, sau khi thao túng được tâm lý nạn nhân các đối tượng lừa đảo sẽ tiến hành thực hiện các cuộc gọi “video call” để hướng dẫn huỷ dịch vụ, nếu nạn nhân làm theo, thông tin tài khoản ngân hàng hoặc dữ liệu cá nhân có thể bị đánh cắp, đáng lưu ý hơn các đối tượng lừa đảo sẽ hướng dẫn nạn nhân điền các thông tin vào các app vay tiền online để thực hiện các khoản vay, sau đó chiếm đoạt.
“Chỉ vài chục nghìn đồng” – cái bẫy được giăng từ những khoản tiền nhỏ
Một thủ đoạn khác là đối tượng cố tình đưa ra một đơn hàng có giá trị rất nhỏ, thậm chí chỉ vài chục nghìn đồng. Sau khi nạn nhân chuyển tiền, đối tượng viện lý do giao dịch có vấn đề, yêu cầu thực hiện thêm thao tác để “xác nhận hoàn tiền”. Thực chất, đường link hoặc mã QR được cung cấp có thể dẫn đến một trang web giả mạo nhằm đánh cắp thông tin.
Vì sao thủ đoạn này dễ khiến người dân mắc bẫy?
Thủ đoạn giả danh shipper đánh vào một hoạt động rất quen thuộc: mua hàng và nhận hàng trực tuyến, người dân có thể đang chờ một đơn hàng nên khi nhận được cuộc gọi, họ dễ cho rằng người gọi đúng là nhân viên giao hàng.
Các đối tượng thường tạo áp lực bằng những lý do như:
* “Em đang đứng trước cửa, anh/chị chuyển khoản giúp em”.
* “Đơn này sắp bị hoàn về”.
* “Anh/chị chuyển nhầm rồi, cần thao tác để hoàn tiền”.
* “Tài khoản của anh/chị đang đăng ký gói hội viên”.
* “Nếu không hủy ngay sẽ bị trừ tiền hàng tháng”.
Việc liên tục thúc ép khiến nạn nhân không có thời gian kiểm tra, xác minh thông tin.
Những dấu hiệu bất thường cần cảnh giác
Khi nhận được cuộc gọi giao hàng, người dân cần đặc biệt lưu ý nếu người gọi:
Một là, yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản cá nhân không rõ danh tính.
Hai là, yêu cầu cung cấp mã OPT, mật khẩu, số thẻ hoặc thông tin đăng nhập ngân hàng.
Ba là, gửi đường link và yêu cầu đăng nhập tài khoản, nhập thông tin ngân hàng hoặc cài đặt ứng dụng để “nhận hàng”, “hoàn tiền”, “hủy đơn”.
Bốn là, yêu cầu quét mã QR với lý do xác nhận đơn hàng hoặc nhận tiền hoàn
Năm là, đe dọa hoặc thúc ép phải thực hiện ngay nếu không sẽ bị mất tiền, mất phí hoặc không thể nhận lại tiền. Yêu cầu thực hiện các cuộc gọi video call để hướng dẫn.
Đây đều là những dấu hiệu cần được kiểm tra kỹ trước khi thực hiện bất kỳ giao dịch nào.
Làm gì để không trở thành nạn nhân?
Khi nhận được cuộc gọi thông báo giao hàng, người dân nên:
Kiểm tra lại đơn hàng trên ứng dụng hoặc website mà mình đã đặt hàng.
Không cung cấp mã OTP, mật khẩu, mã pin và thông tin ngân hàng cho bất kỳ người tự xưng là shipper hay nhân viên chăm sóc khách hàng nào.
Không truy cập các đường link lạ, không cài đặt ứng dụng theo hướng dẫn của người không quen biết.
Không chuyển khoản chỉ vì một cuộc gọi. Nếu có nghi vấn, hãy liên hệ trực tiếp với đơn vị vận chuyển hoặc người bán thông qua kênh chính thức để xác minh.
Không thực hiện các cuộc gọi “video call” để “xác minh”, “huỷ dịch vụ”…